in

Hoe werkt het coronapaspoort en wat kunnen we ermee?

Europa heeft een eerste stap gezet op weg naar ‘gewone’ zomervakanties. Met een overweldigende meerderheid zette het Europees Parlement gisteren het licht op groen voor een EU-breed, gratis coronapaspoort.

Maakt dit de weg vrij voor een zomervakantie in het buitenland?
Het lijkt in elk geval een stap op weg naar een (semi-)normale zomervakantie. Of dit daadwerkelijk zorgt voor vertrouwen bij vakantiegangers om weer een buitenlandse reis te boeken, dat zal moeten blijken.

De pas, die te gebruiken valt in de hele EU en gratis wordt, is vooral bedoeld om reizen makkelijker te maken en de erkenning van testen en vaccinaties binnen de EU gelijk te trekken.

Vooral Zuid-Europese landen hebben hierop aangedrongen, in de hoop zo een nieuwe rampzomer te voorkomen.

De brancheorganisatie van reisondernemingen, de ANVR, is er wat blij mee. ,,Dit is goed voor het toerisme en goed voor de reisbedrijven.

En inmiddels is iedereen wel toe aan vakantie”, zegt ANVR-topman Frank Oostdam. Tegelijkertijd benadrukt hij: het is een eerste stap en er moeten nog veel stappen gezet worden voordat de pas er is.

Zo zijn nu de Europese Raad (lidstaten), de Commissie en het Parlement aan zet om tot één gezamenlijk standpunt te komen. En de druk is groot: in juni moet het rond zijn, op tijd voor de zomer.

Hoe werkt het coronapaspoort straks?
Het paspoort (het Europees Parlement spreekt van een ‘EU Covid-19-certificaat’) wordt een QR-code op een smartphone, of voor wie geen smartphone heeft, een QR-code op papier.

In de code verschijnt straks de naam, de geboortedatum, de lidstaat van uitgifte, de datum van uitgifte en informatie of iemand gevaccineerd, recent negatief getest of onlangs hersteld is van Covid-19.

Als je naar een ander Europees land reist, dan hoeft de overheid daar alleen te weten of je geen gevaar voor de volksge­zond­heid bent. Meer niet.

Waarschijnlijk worden nationale autoriteiten zoals ziekenhuizen, testcentra en gezondheidscentra verantwoordelijk voor de uitgifte ervan.

Het idee is dat die code overal in Europa op dezelfde manier kan worden uitgelezen. Je kunt je voorstellen dat het een flinke vertraging kan opleveren op luchthavens als een vliegmaatschappij daar 27 verschillende codes moet controleren.

Lees ook  ’Versoepelingen vanaf 19 mei: sportscholen, zwembaden, pretparken en dierentuinen weer open’

De Covid-pas moet niet gezien worden als reispas, maar is een pas met info over iemands gezondheidssituatie.

Het wil kortom niet zeggen dat zonder dat bewijs mensen niet naar landen buiten de EU kunnen reizen of andersom.

Kan het zijn dat EU-lidstaten straks toch nog hun eigen regels hanteren rondom quarantaine- of testverplichtingen?
Dat is niet de bedoeling. Het idee is dat houders van de pas gevrijwaard worden van extra maatregelen.

Oftewel: als je naar Griekenland afreist en als er voor de Griekse bevolking geen test- of quarantainevereisten gelden, dan mogen die ook niet worden opgelegd aan houders van de coronapas.

Als een lidstaat toch van plan is extra maatregelen op te leggen, dan is daar ruimte voor, máár die moeten dan wel vooraf worden aangemeld én gemotiveerd in Brussel, is het plan.

Veel details moeten overigens nog worden uitgewerkt. Een mogelijk discussiepunt kan zijn dat Brussel wil uitgaan van vier door het Europese medicijnagentschap EMA erkende vaccins (Pfizer/BioNTech, Moderna, AstraZeneca en Janssen).

Sommige landen in Oost- en Zuidoost-Europa gebruiken ook Russische of Chinese vaccins. Die andere vaccins moeten in elk geval voor noodgebruik zijn goedgekeurd door de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO), maar lidstaten kunnen dan zeggen:

‘dat vaccinbewijs accepteer ik niet’. Dat betekent dat mensen met bijvoorbeeld een Spoetnikprik met aanvullende maatregelen te maken krijgen (zoals een test of quarantaine) die ze met de QR-code niet zouden hebben.

Hoe zit het met de privacy?
Over privacyrisico’s lijken we ons geen zorgen te hoeven maken. Die wordt gegarandeerd, benadrukt het Europees Parlement.

Zo is bepaald dat er geen data-opslag mag zijn en dat aan de hand van de QR-codes geen reisbewegingen mogen worden gevolgd.

,,Als je naar een ander Europees land reist, dan hoeft de overheid daar alleen te weten of je geen gevaar voor de volksgezondheid bent.

Meer niet. Daarom beperkt het certificaat zich tot enkel die relevante informatie. Het inzien van persoonsgegevens of andere privacy-inbreuken blijven de drager bespaard’’, zegt Europarlementariër Sophie in ’t Veld (D66).

De uitdaging lijkt hem meer te zitten in het technisch en organisatorisch realiseren van de Covid-pas.

Lees ook  Vader redt drie slapende jonge kinderen uit brandend huis in Haaren

De code moet er in zeer korte tijd komen, uniform zijn, overal snel uit te lezen zijn en overal gelijk behandeld worden.

Wat als de coronapas toch niet voor de zomer gereed is, kunnen we die vakantie in het buitenland dan vergeten?
Het is eigenlijk ondenkbaar dat ze het onderling niet eens worden. Dat zou ook best een afgang voor Europa zijn als het nu nog tegen zijn 450 miljoen inwoners moet zeggen: ‘Sorry beste mensen, we hebben ons vergist, het gaat toch niet lukken.’

Stel dat het toch allemaal anders loopt, dan is dat geen drama, zegt Frank Oostdam van de ANVR.

,,Dan hebben we een papiertje of geel boekje waarmee we kunnen aantonen dat we getest of gevaccineerd zijn en dan kunnen we alsnog op vakantie.”

Hij verwacht overigens dat steeds meer landen de komende tijd de deuren open zullen zetten voor vakantiegangers.

Spanje liet al eerder weten dat toeristen in juni welkom zijn met een certificaat. Hij kijkt reikhalzend uit naar de persconferentie van 3 mei waarin de overheid meer zal zeggen over wat er na 15 mei mogelijk is. Voorlopig geldt tot die tijd het advies om niet op reis te gaan.

Wat gaan we doen deze zomer?
Deze zomer wil ruim de helft van de Nederlanders beslist, dan wel waarschijnlijk op vakantie. Ondanks alle onzekerheid rond corona is het buitenland net wat populairder dan vakantie in eigen land, zo blijkt uit een grootschalig consumentenonderzoek dat Trends & Tourism heeft uitgevoerd naar vakantieplannen van een week of langer voor komende zomer.

Voor het onderzoek werden drieduizend personen gevraagd naar hun plannen. Volgens het onderzoek zijn dit jaar Spanje, Frankrijk en Duitsland de populairste buitenlandse bestemmingen.

Zo’n 22 procent twijfelt overigens nog over een vakantiereis deze zomer en 26 procent verwacht niet te gaan.

Van de vakantiegangers die komende zomer in eigen land willen blijven, heeft ruim de helft het verblijf al geregeld.

In eigen land bestaan de meeste plannen voor Gelderland, Drenthe en Noord-Holland (en dat is inclusief Texel).

Geen zin in koken? Dan kun je altijd nog een tosti frikandel speciaal maken

#ikdoenietmeermee-deelneemster met coronaklachten naar het ziekenhuis